'Kijk naar Bolgewas en wees vrolijk!' zei kunstenaar Paul Koning op zijn eigen begrafenis over zijn zelfportret

In dit artikel:

In het Amsterdamse Oosterpark staat Bolgewas, een beeld van Paul Koning (1916-1998) dat daar in 1969 werd geplaatst. Het 70 centimeter hoge werk toont een vriendelijk glimlachende mannenkop die boven de grond uitkomt. Kort na de plaatsing werden de neus en oren vernield. Dankzij een bewaard gebleven gipsmodel kon in overleg met de gemeente een bronzen vervanging worden gemaakt. Koning liet daarnaast een tweede exemplaar vervaardigen, dat later op zijn graf in Friesland terechtkwam. Het oorspronkelijke betonnen beeld was gemaakt voor de openluchttentoonstelling Sonsbeek ’49 in Arnhem en is na de vernieling waarschijnlijk als grofvuil afgevoerd.

Koning werd in Arnhem geboren en groeide na de scheiding van zijn ouders op in Bilthoven. Hij studeerde aan de Rijksakademie in Amsterdam, werkte in Parijs samen met onder anderen Karel Appel en Corneille en had in de jaren vijftig een atelier aan het Rapenburg. Vanaf 1960 leefde hij teruggetrokken op zijn atelierschip Grisbi in de Eempolder.

Zijn oeuvre bestaat grotendeels uit abstract vormgegeven figuren en dieren. Bolgewas vormt daarop een uitzondering en geldt als een symbolisch zelfportret, geïnspireerd door Tijl Uilenspiegel. Koning zei zich verbonden te voelen met diens wisselende stemming en levenshouding. Ook bij zijn begrafenis speelde het beeld een rol: in een vooraf opgenomen boodschap vroeg hij de aanwezigen na hun verdriet vooral feestelijk afscheid te nemen en vrolijk naar Bolgewas te kijken.