Mag je je lintje dragen en wat doet de koning met de cadeaus die hij ontvangt? Acht vragen over Koningsdag
In dit artikel:
Koningsdag in Dokkum roept elk jaar praktische vragen op over protocollen, cadeaus en protesten. Belangrijkste punten uit de veelgestelde vragen:
Slaapplek koning
- Als koning Willem‑Alexander ver moet reizen voor Koningsdag, overnacht hij in de buurt van de stad waar hij zijn verjaardag viert. De Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) maakt die locaties niet openbaar; vorig jaar verbleef hij in Van der Valk Nieuw‑Amsterdam bij de viering in Emmen.
Lintje dragen
- Wie een lintje heeft, kreeg bij uitreiking twee onderscheidingen: een uitreikversiersel (bedoeld voor de ceremonie en formele gelegenheden) en een draaginsigne. Het draaginsigne mag dagelijks worden gedragen, mits de drager passende kleding heeft (voor mannen een pak/colbert, voor vrouwen een jasje, pak, jurk of rok met blouse). Op Koningsdag is het opspelden dus toegestaan als aan de kledingnormen wordt voldaan.
Vlaggen en wimpel
- Er bestaat geen plicht om de vlag te hijsen; iedereen mag dat het hele jaar doen of laten. Voor rijksgebouwen gelden wel regels (bijvoorbeeld niet tussen zonsondergang en zonsopkomst en de vlag mag de grond niet raken). Omdat Koningsdag dit jaar in Friesland plaatsvindt, hangt de provincie de Friese vlag naast de Nederlandse. De oranje wimpel mag in principe ook hele jaar, maar volgens de richtlijnen voor overheidsgebouwen wordt de wimpel gebruikt op Koningsdag (27 april) en op de verjaardagen van koningin Máxima, prinses Beatrix en prinses Amalia; de wimpel komt boven de vlag.
Cadeaus voor de koning
- Geschenken worden vastgelegd in het Koninklijk Huisarchief: wanneer, waar en door wie ze gegeven zijn, en er wordt een foto gemaakt. Een selectie wordt geregistreerd bij de officiële geschenkinstellingen. Geregistreerde geschenken kunnen teruggaan naar de gever of worden opgenomen in de passende collectie (boeken naar de bibliotheek, kunst naar de kunstverzameling). Massaal binnenkomende tekeningen worden gebundeld; bederfelijke zaken worden per geval beoordeeld.
Demonstreren en protesten
- Demonstreren is toegestaan; de gemeente Noardeast‑Fryslân heeft tot nu drie demonstraties aangemeld en stelt demonstratievakken in om veiligheid en verloop van het programma te waarborgen. Spandoeken, vlaggen en tekstborden zijn in principe toegestaan zolang ze niet gevaarlijk zijn of het evenement verstoren; beledigende, opruiende of discriminerende uitingen zijn niet toegestaan en het blokkeren van de route is verboden.
Programmakeuzes en voorkeuren
- Of de koning vooraf ’nee’ kan zeggen tegen onderdelen antwoordt de RVD niet concreet; gemeenten bepalen het programma in overleg met de Dienst Koninklijk Huis. Ook over een favoriete Koningsdagactiviteit van Willem‑Alexander geeft de RVD geen specifiek antwoord, alleen dat de koninklijke familie zich doorgaans welkom voelt en zich graag laat verrassen.